Hakkari’de İHD ve ÖHD Şubeleri, İran uyruklu iki mahpusa ilişkin hazırladıkları raporda gözaltı ve cezaevi sürecinde ağır işkence, kötü muamele ve cinsel saldırı iddialarına dikkat çekerek bağımsız ve etkili soruşturma çağrısı yaptı.
Hakkari İnsan Hakları Derneği (İHD) Şubesi ile Özgürlük İçin Hukukçular Derneği (ÖHD) Hakkari Şubesi, İran uyruklu iki mahpusa ilişkin hazırladıkları ön gözlem ve tespit raporunu kamuoyuyla paylaştı. Yüksekova’da ÖHD Şubesi’nde düzenlenen basın açıklamasında, gözaltı ve cezaevi sürecinde işkence, kötü muamele ve cinsel saldırı iddialarına ilişkin bağımsız ve etkili soruşturma çağrısı yapıldı.
Açıklamayı avukat Ümit Savaşan okurken, raporun Hakkari Barosu, İHD ve ÖHD Hakkari şubelerinden oluşan bir heyet tarafından hazırlandığı belirtildi. Çalışmanın; mağdurlarla yapılan görüşmeler, tıbbi belgeler ve saha gözlemlerine dayandığı ifade edildi.
“AĞIR İHLAL İDDİALARI DERHAL SORUŞTURULMALI”
Açıklamada, ortaya konulan iddiaların yalnızca bireysel beyanlar olarak değil, çok yönlü insan hakları ihlali şüphesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı. İddiaların gecikmeksizin bağımsız ve etkili bir şekilde soruşturulması gerektiği ifade edildi.
SÜRECİN SINIR HATTINDAN CEZAEVİNE UZANDIĞI İDDİASI
Mağdurların anlatımlarına göre, 15 Mayıs 2026 tarihinde sınır hattında yakalanmalarının ardından ilk aşamada kötü muameleye maruz kalmadıkları, ancak sürecin Şemdinli İlçe Emniyet Müdürlüğü’ne sevkle birlikte farklı bir boyuta geçtiği ileri sürüldü.
Açıklamada, özellikle kamera bulunmadığı belirtilen kapalı alanlarda ağır kötü muamele iddialarının gündeme geldiği kaydedildi.
CİNSEL İŞKENCE VE FİZİKSEL ŞİDDET İDDİALARI
Raporda en dikkat çeken iddialar arasında, bir mahpusun çıplak bırakıldığı, darbedildiği ve cinsel saldırıya maruz kaldığı yönündeki beyanlar yer aldı. Diğer mahpusun da bu olaya tanıklık ettiği ve kendisinin de fiziksel şiddet gördüğü ifade edildi.
Bu iddiaların ulusal ve uluslararası hukuk açısından en ağır insan hakları ihlalleri arasında yer aldığı vurgulandı.
SAĞLIK KONTROLLERİ VE TERCÜMAN EKSİKLİĞİ
Açıklamada, sağlık kontrolleri sırasında tercüman bulundurulmamasının ciddi bir eksiklik olduğu belirtildi. Mağdurların kendilerini ifade edememesi nedeniyle iddiaların sağlık kayıtlarına tam olarak yansımadığı ifade edildi.
CEZAEVİ SÜRECİNDE YENİ İDDİALAR
Hakkari Kapalı Ceza İnfaz Kurumu sürecinde de benzer ihlallerin devam ettiği ileri sürüldü. Mağdurların bir süre tekli hücrelerde tutulduğu ve daha sonra yeniden şiddet ve tehdit iddialarının gündeme geldiği aktarıldı.
“CEZASIZLIK ENDİŞESİ ARTIYOR”
Açıklamada, olayın yalnızca bireysel bir kötü muamele iddiası olmadığı, aynı zamanda cezasızlık pratiği, savunma hakkı ve adil yargılanma hakkı açısından da ciddi bir sorun alanına işaret ettiği vurgulandı.
ORTAK ÇAĞRI
İnsan hakları örgütleri şu çağrılarda bulundu:
* İşkence ve kötü muamele iddialarının bağımsız biçimde soruşturulması
* Kamera kayıtları ve resmi belgelerin güvence altına alınması
* Mağdurların bağımsız sağlık kuruluşlarında yeniden muayenesi
* Sorumlu kamu görevlileri hakkında adli ve idari süreçlerin başlatılması
* Mağdurların güvenliğinin sağlanması ve yeniden faillerle karşılaşmalarının önlenmesi
* Sürecin cezasızlıkla sonuçlanmaması
Açıklamanın sonunda, insan onurunu temel alan hukuk devletinin ancak etkili soruşturma ve hesap verebilirlik mekanizmalarıyla güçlenebileceği vurgulanarak kamuoyuna süreci takip etme çağrısı yapıldı
Halit Yiğit/ŞEMDİNLİ HABER